Gebruikershandleiding · voor docenten

Aan de slag met Didaxi

Didaxi — Actieve didactiek voor jouw lessen

Didaxi is een digitaal lesbord voor op het digibord: een verzameling losse, verplaatsbare widgets — instructie, timer, groepjesmaker, naamkiezer en meer — op een rustige, dagelijks wisselende achtergrond. Deze handleiding behandelt de belangrijkste stappen om te beginnen, plus een kort overzicht van de rest van het bord.

Let op

Didaxi werkt het best op een groot scherm (digibord of laptop) en in volledig scherm. Klik rechtsboven op het icoon om volledig scherm te activeren.

Kort overzicht: het bord

Naast klassen en plattegronden bestaat het bord zelf uit een aantal losse widgets, elk te openen via het icoontje in de taakbalk onderin. Klik op de titelbalk van een widget om ’m weer te sluiten (hetzelfde icoontje in de taakbalk opent ’m opnieuw) — sleep aan diezelfde titelbalk om de widget ergens anders neer te zetten. Bij de meeste widgets kun je ook de grootte aanpassen door aan een hoek te trekken.

Aan de slagde lesopdracht plus een timer, met instelbare hulpmiddelen en een “Klaar”-afronding.
Communicatieeen groot icoon dat aangeeft of de klas stil moet zijn, mag fluisteren of mag overleggen.
Vrije opdrachteen los werkvlak voor tekst, plaatjes en tekenen.
Timer/Stopwatcheen losse, vergrote klok, onafhankelijk van de andere widgets.
Werkvormeneen menu met Denken-Delen-Uitwisselen, Bestuurder/Navigator en groepswerkvormen.
Naamkiezerkiest willekeurig een leerling uit de geselecteerde klas (vereist een klas).

Groepjes maken heeft een eigen hoofdstuk, zie hoofdstuk 5.

Alles wat je op het bord instelt en verplaatst, kun je per klas als “scherm” bewaren via de scherm-kiezer rechtsboven (tot 3 per klas) — zo hoef je een lesopstelling niet elke keer opnieuw op te bouwen.

De achtergrond

De achtergrondfoto van het bord verandert automatisch elke dag (standaard NASA’s “Astronomy Picture of the Day”). Linksonder op het bord kun je met de pijltjes een andere dag bekijken, of via het keuzemenu wisselen tussen NASA APOD, Bing foto van de dag, Wikimedia Commons POTD, of “Saai” — een rustige, effen kleur voor als een foto te veel afleidt.

Inloggen

Rechtsboven op het bord staat een klein inlog-icoontje (een poppetje). Klik daarop, of ga direct naar /login.html, om naar het inlogscherm te gaan.

Het inlogscherm van Didaxi — het inlogscherm

De eerste keer: een PIN instellen

Heb je nog geen PIN, klik dan op “Nog geen PIN of PIN vergeten? Vraag een inloglink aan” en vul je schoolafkorting in. Je krijgt een inloglink op je schoolmailadres. Klik op die link en stel daarna een PIN van 4 cijfers in (geen makkelijk te raden PIN zoals 1234 of 0000).

Daarna: gewoon inloggen

Vanaf de tweede keer log je in met je afkorting en de PIN die je hebt ingesteld. Vergeten? Vraag opnieuw een inloglink aan via dezelfde link.

Let op

Het bord werkt ook zonder in te loggen — handig voor een snelle, eenmalige les. Maar dan wordt er niets bewaard, en zijn klassen, de plattegrondmaker en Naamkiezer/Groepjes niet beschikbaar. Log dus in als je leerlingenlijsten wilt gebruiken of een bordindeling wilt bewaren.

Het bord na het inloggen, met Mijn klassen rechtsboven — ingelogd — rechtsboven verschijnen “Mijn klassen” en een scherm-kiezer

Klassen maken

Klik rechtsboven op het bord op “Mijn klassen” om je klassen te beheren.

Een klas aanmaken

Typ links onderin een naam voor de klas (bijvoorbeeld “3B”) en klik op de groene +-knop. De klas verschijnt in de lijst en wordt meteen geopend.

Een nieuwe klas 3B is aangemaakt en geselecteerd — een nieuwe klas is aangemaakt en geselecteerd

Leerlingen toevoegen

Plak in het grote tekstvak een lijst voornamen, één per regel — bijvoorbeeld rechtstreeks de voornaam-kolom uit een Magister-export. Klik daarna op “Toevoegen”.

Let op

Er worden bewust alleen voornamen opgeslagen, geen achternamen — dat is een privacykeuze.

Geplakte voornamen verschijnen als leerlingenlijst — de geplakte namen verschijnen als leerlingenlijst

Twee leerlingen met dezelfde voornaam

Gebruik het veld “Extra” achter de naam om ze uit elkaar te houden — bijvoorbeeld de eerste letter van de achternaam. De naam wordt dan overal getoond als “Sam (K.)”.

Twee leerlingen die Sam heten, onderscheiden via het Extra-veld — twee leerlingen die “Sam” heten, onderscheiden via het Extra-veld

Beheersingsniveau instellen

Klik op het “oog”-icoontje naast het “A↓”-icoontje om de kolom “Niveau (1-5)” te tonen. Kies per leerling een niveau van 1 (laag) tot 5 (hoog) — standaard staat dit op 3. Het invullen is optioneel: het gaat om het beheersen van jouw vak, dus laat je hier niet door tegenhouden als dat voor jouw klas geen zinvol onderscheid oplevert. Dit niveau wordt gebruikt door de niveau-regels bij het automatisch genereren van plattegronden (zie hoofdstuk 4) en bij het maken van groepjes (zie hoofdstuk 5).

De kolom Niveau (1-5) getoond, met per leerling een ingesteld niveau — de kolom “Niveau (1-5)” getoond, met een niveau per leerling

Let op

De kolom is bewust niet standaard zichtbaar en staat na een nieuwe paginabezoek weer uit — dat is geen bug, maar zo ontworpen zodat niveaus niet per ongeluk op het (voor de klas zichtbare) bord blijven staan.

Verder nog handig om te weten

Klik op het “A↓”-icoontje boven de leerlingenlijst om ze op alfabetische volgorde te zetten.
Een leerling verwijderen kan met het kruisje achter die regel.
De klasnaam wijzig je door bovenaan het detailvenster de naam aan te passen.
Een klas verwijderen (prullenbak-icoon) kan niet ongedaan worden gemaakt — ook alle leerlingen, plattegronden en bewaarde schermen van die klas verdwijnen dan mee.

Plattegronden maken

Plattegronden maken zit onder “Mijn klassen” (zie hoofdstuk 3): klik in het detailvenster van een klas op de knop “Plattegronden” om de plattegrondmaker te openen. Hier bepaal je wie waar zit — los van het bord zelf.

Tafelopstelling kiezen

Kies bovenaan tussen “Standaard” (4 rijen bij 8 kolommen) of “Alternatief” (6 bij 6). Alle nog niet geplaatste leerlingen staan links in de zijlijst.

Een lege plattegrond met leerlingen in de zijlijst en tafels in het raster — een lege plattegrond: leerlingen in de zijlijst, tafels in het raster

Leerlingen plaatsen

Sleep een leerling vanuit de zijlijst naar een lege tafel om hem of haar daar te plaatsen. Een leerling die al zit, kun je opnieuw verslepen: naar een lege tafel om te verhuizen, of naar een bezette tafel om twee leerlingen van plek te laten wisselen.

Eén leerling, Bram, is naar de eerste tafel gesleept — één leerling (“Bram”) is naar de eerste tafel gesleept

Genereren met regels

Liever niet alles met de hand slepen? Klik op “Genereren met regels” om in één keer alle leerlingen te plaatsen. Via de knop “Regels…” kun je van tevoren instellen welke leerlingen wel of juist niet naast elkaar mogen, en wie vooraan of achteraan moet zitten — de generator houdt daar dan rekening mee. Kon niet aan alle regels worden voldaan, dan verschijnt daarover een melding boven de plattegrond.

Niveau-regels

In hetzelfde “Regels…”-paneel staan, onder “Niveau”, twee extra vinkjes die gebruikmaken van het beheersingsniveau (zie hoofdstuk 3):

“Zet leerlingen met lager niveau aan een looppad” — plaatst leerlingen met niveau 1 (en waar mogelijk niveau 2) aan een tafel naast het gangpad.
“Zet leerlingen met laag niveau naast leerlingen met hoog niveau” — koppelt leerlingen met niveau 1 of 2 aan een buur met niveau 4 of 5.

Beide vinkjes werken ook prima samen, en gelden (voorlopig) alleen voor “Genereren met regels”.

Het resultaat van Automatisch genereren, een volledig gevulde plattegrond — het resultaat van “genereren met regels”

Voorin zitten

Ook in hetzelfde “Regels…”-paneel, onder “Voorin zitten”, stel je in hoe sterk de generator de voorste rijen bij voorkeur vult wanneer niet alle plekken nodig zijn — bijvoorbeeld bij een kleinere klas:

“Geen voorkeur” — stoelen worden willekeurig door het hele lokaal verdeeld, zoals voorheen.
“Beetje” — een zachte voorkeur voor de voorste rijen.
“Sterk” — een duidelijke voorkeur voor de voorste rijen.

Dit is geen harde regel maar een kansverdeling: ook bij “Sterk” kan de achterste rij af en toe iemand krijgen — de voorste rij hoeft dus niet eerst he·le·maal vol voordat er verder naar achteren geplaatst wordt. Standaard staat dit op “Geen voorkeur”.

Opslaan

Geef de plattegrond een naam (bijvoorbeeld “Blok A”) en klik op “Opslaan als nieuw”. Je kunt tot 3 plattegronden per klas bewaren; een bewaarde plattegrond kun je later weer laden, overschrijven of verwijderen vanuit dezelfde lijst.

De plattegrond staat opgeslagen onder de naam Blok A — de plattegrond staat opgeslagen onder “Blok A”

Verder nog handig om te weten

“Presenteren” toont een schermvullend, alleen-lezen overzicht — handig om even aan de klas te laten zien.
“Printen” maakt een printvriendelijke versie, bijvoorbeeld om op te hangen.
Het pijltje-icoon rechts in de werkbalk zet de docent/digibord-aanduiding aan de andere kant van het raster — handig als het lokaal andersom is ingericht.

Groepjes maken

Open de groepjesmaker via het “Groepjes”-icoon in de taakbalk onderin het bord, en kies bovenin een klas. Een klas die je voor het eerst kiest, wordt meteen in 6 groepjes verdeeld — daarna pas je de verdeling naar wens aan.

Aantal groepjes instellen

Kies “Aantal groepjes” of “Leerlingen per groepje” en vul het gewenste getal in. Klik daarna op de groene knop “Hussel” om opnieuw willekeurig te verdelen met deze instelling.

Groeperen op niveau

Met de vinkjes “Gemengd” en “Gelijk” (die elkaar uitsluiten) laat je de verdeling rekening houden met het beheersingsniveau van leerlingen (zie hoofdstuk 3):

Gemengd — spreidt de niveaus, zodat elk groepje een mix van sterke en zwakke leerlingen krijgt.
Gelijk — zet leerlingen met een vergelijkbaar niveau juist bij elkaar.

Zonder een van beide vinkjes wordt puur willekeurig verdeeld, zoals voorheen.

Teamnamen

Vul bij “Teamnamen categorie” een categorie in (bijvoorbeeld “Disney” of “Wetenschappers”) om elk groepje automatisch een naam te geven. Leeg laten geeft gewoon “Team 1”, “Team 2”, enzovoort.

Leerlingen verplaatsen

Sleep een leerling naar een ander groepje om die te verplaatsen, of naar “Doen niet mee” onderaan om iemand (tijdelijk) buiten de indeling te houden.
Een leerling terugslepen uit “Doen niet mee” zet hem of haar automatisch in het kleinste groepje.
Het “A↓”-icoon verdeelt dezelfde groepjes opnieuw, maar dan op alfabetische volgorde in plaats van willekeurig.

Opslaan en werkvormen

Klik op “Opslaan” rechtsboven om de huidige indeling te bewaren voor deze klas — bij een volgend bezoek staat hij weer klaar. Via het werkvormen-menu naast Hussel kun je bovendien meteen een Teamwedstrijd (met scorebord en een gewogen loterij) of Antwoorden op het bord starten, gebaseerd op de huidige groepjes.

Instellingen

Rechtsboven op het bord staat een instellingen-icoontje (twee schuifjes), naast het inlog- en volledig-scherm-icoon. Klik erop om het uiterlijk van de widgets en het bord naar wens aan te passen. Deze instellingen worden per apparaat onthouden (niet per docent-account), dus ze staan bij een volgend bezoek op hetzelfde scherm weer klaar.

Doorzichtigheid — hoe glazig/doorschijnend de widgets ogen.
Vervaging — de mate van achtergrond-vervaging achter de widgets.
Schaal — verkleint (of vergroot) het hele bord. Handig op een scherp scherm met hoge Windows-schermschaling (bijvoorbeeld 150% of 300%), waar de widgets anders niet meer allemaal op het scherm passen: schuif naar links tot alles weer past.
Contrastkleur — de accentkleur die door de hele interface heen wordt gebruikt.
Taakbalk — de taakbalk onderin horizontaal of verticaal weergeven.